Από τις προσπάθειες αναβίωσης στη μόνιμη τέλεση των Αγώνων
Η ιδέα της αναβίωσης των Ολυμπιακών Αγώνων φαίνεται ότι διατυπώθηκε για πρώτη φορά το καλοκαίρι του 1833 σε ένα ποίημα του Αλέξανδρου Σούτσου. Πρόκειται για ένα ποίημα καταγγελίας της βαθιάς πολιτικής κρίσης που σημάδευσε τις διαδικασίες συγκρότησης του ελληνικού κράτους, το οποίο την εποχή εκείνη έκανε τα πρώτα του βήματα ως ανεξάρτητο κράτος. Η συνέχιση των αντιπαραθέσεων ανάμεσα στις ηγετικές ομάδες της ελληνικής κοινωνίας, δηλαδή στους πρωταγωνιστές των πολιτικών και των πολεμικών επεισοδίων του αγώνα της ελληνικής ανεξαρτησίας (1821-1833), στα οποία συμμετείχε και ο Σούτσος, προβλήθηκε στο ποίημα ως καταστρεπτική για την ελληνική κοινωνία. Υπό το πρίσμα αυτό η αναβίωση των Αγώνων στο ποίημα του Σούτσου συνδέθηκε με το αίτημα της πνευματικής και πολιτιστικής "αναγέννησης" του ελληνικού έθνους. Σχετίστηκε δηλαδή με έναν από τους βασικούς ιδεολογικούς άξονες που ενέπνευσαν την Ελληνική Επανάσταση, νομιμοποίησαν τη διεκδίκηση της πολιτικής ανεξαρτησίας και συγκρότησαν το ιδεολογικό πλαίσιο του ελληνικού έθνους-κράτους.
Τέσσερα χρόνια αργότερα (1837), ο Παναγιώτης Σούτσος, αδελφός του Αλέξανδρου, ως σύμβουλος του Υπουργού Εσωτερικών Ιωάννη Κωλέττη προώθησε μία πρόταση που αφορούσε τη διοργάνωση Ολυμπιακών Αγώνων που θα διεξάγονταν την ημέρα εορτασμού της Ελληνικής Επανάστασης (25 Μαρτίου). Οι αγώνες αυτοί θα περιλάμβαναν ποικίλες αθλητικές και πολιτιστικές δραστηριότητες, ωστόσο δεν έγιναν ποτέ. Το ίδιο φαίνεται ότι συνέβη και με τους Ολυμπιακούς Αγώνες που ανακήρυξε την ίδια χρονιά ο Δήμος Λετρίνων.
Το αποφασιστικό βήμα για την υλοποίηση της ιδέας της αναβίωσης των αρχαίων αγώνων το έκανε ο Ευαγγέλης Ζάππας, ένας παλαιός αγωνιστής της επανάστασης και πλούσιος πλέον έμπορος εγκατεστημένος στο Βουκουρέστι. Στα τέλη της δεκαετίας του 1850 πρόσφερε τα χρήματα για τη διοργάνωση των αγώνων, που ονομάστηκαν Ολύμπια και διεξήχθησαν τέσσερις φορές. Μολονότι τα Ολύμπια δύσκολα θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν αθλητικοί αγώνες, εκτός ίσως από τη διοργάνωση του 1888, διατήρησαν στην επικαιρότητα το ζήτημα των Ολυμπιακών Αγώνων σε μια εποχή που δεν μπορούσε να γίνει λόγος για ελληνικό αθλητισμό. Οι πρώτες διεργασίες συγκρότησης του ελληνικού αθλητισμού στα τέλη της δεκαετίας του 1880 και στις αρχές της δεκαετίας του 1890 συνέπεσαν με τη δράση του Pierre de Coubertin για τη δημιουργία του Ολυμπιακού Κινήματος και επανέφεραν στην ελληνική κοινωνία το ζήτημα των Ολυμπιακών Αγώνων κάτω από εντελώς διαφορετικές συνθήκες.
Το αίτημα της πνευματικής και πολιτιστικής αναγέννησης του ελληνικού έθνους, που ήταν διαρκές σε ολόκληρο το 19ο αιώνα, βρήκε διέξοδο στους Αγώνες του 1896. Η διοργάνωση των πρώτων σύγχρονων Ολυμπιακών Αγώνων κινητοποίησε συνολικά την ελληνική κοινωνία, τόσο όσον αφορά την οργανωτική όσο και την καθαρά αθλητική πλευρά των Αγώνων, και αποτέλεσε το ορόσημο για μια περισσότερο συστηματική και οργανωμένη προσπάθεια ανάπτυξης του ελληνικού αθλητισμού.

 

Οι Ολυμπιακοί Αγώνες στην Αρχαιότητα:
Από την Αρχαία Ολυμπία στην Αθήνα του 1896