Η μόνη ελληνική δύναμη που κατάφερε και διατήρησε την ανεξαρτησία της, τουλάχιστον έως το 168 π.Χ., ήταν η Pόδος. Ο πλούτος του νησιού προερχόταν από το ανεπτυγμένο του εμπόριο. Η γεωγραφική του θέση, σε συνδυασμό με τα φυσικά λιμάνια που διέθετε, το καθιστούσε κέντρο συναλλαγών. Η Ρόδος, λοιπόν, βρισκόταν στο σταυροδρόμι των θαλάσσιων οδών της Μεσογείου, από την Αίγυπτο, την Κύπρο και τη Φοινίκη προς το Αιγαίο, τη Μαύρη θάλασσα, την Ιταλία και τη βόρεια Αφρική. Βρισκόταν επομένως στην πλεονεκτική θέση να διαπραγματεύεται το εμπόριο σιτηρών και να μεσολαβεί μεταξύ των παραγωγών και των αγορών που θα το διέθεταν. Το ροδιακό εμπορικό ναυτικό ήταν το μεγαλύτερο στον ελληνιστικό κόσμο και από τον 4ο αιώνα π.Χ. κυριαρχούσε στη διακίνηση του κρασιού, του ελαιόλαδου και των σιτηρών. Τα πλοία του ροδιακού στόλου είχαν μεγάλη φήμη, ενώ οι ικανότητες των ρόδιων μηχανικών δοκιμάστηκαν με επιτυχία κατά τη διάρκεια της πολιορκίας από το Δημήτριο Πολιορκητή.

Αν και δεν είχε δημοκρατικό πολίτευμα και βρισκόταν υπό την εξουσία μίας ναυτικής αριστοκρατίας, η Ρόδος αποτελούσε εξαίρεση σε έναν πολιτικό χώρο που αντιπροσωπευόταν κατεξοχήν από βασίλεια. Η αριστοκρατία της Ρόδου κυβερνούσε βασιζόμενη κατά πολύ σε ένα σύστημα ναυτικών νόμων, διάσημο την εποχή αυτή. Σύμφωνα με ορισμένους μελετητές, το νησί είχε καταφέρει να διατηρήσει κάποια στοιχεία από την εποχή της κυριαρχίας των ελληνικών πόλεων, όπως την υπερηφάνεια και κάποιες πολιτειακές δομές. Σε αντίθεση με τις άλλες πόλεις των ελληνιστικών βασιλείων, που στηρίζονταν στη χρήση μισθοφορικών στρατευμάτων, εκείνη είχε στη διάθεσή της ένα μεγάλο αριθμό πολιτών για την επάνδρωση του στόλου της.
Από πολύ νωρίς, από το 306 π.Χ., είχε συνάψει συνθήκη με τη Ρώμη. Δεν υπέκυψε στις απαιτήσεις του Δημήτριου Πολιορκητή και αντιμετώπισε επιτυχώς την πολιορκία του το 305-304 π.Χ. Είχε καλές σχέσεις με τους Πτολεμαίους, και αυτό λόγω της εξάρτησής της για τις εισαγωγές σιτηρών από την Αίγυπτο. Το 182-179 π.Χ., πολέμησε εναντίον του Ευμένη Β' της Περγάμου, επειδή προσπάθησε να της κλείσει την εμπορική οδό μεταφοράς σιτηρών προς τη Μαύρη θάλασσα. Τέλος, η Ρόδος επιχείρησε με το στόλο της να απαλλάξει το Αιγαίο από τη μάστιγα των πειρατών.

Η ζωή των κατοίκων βασιζόταν στο εμπόριο και στις τραπεζικές συναλλαγές. Εκτός από την παραγωγή κρασιού -πιθανότατα το μοναδικό προϊόν που εξαγόταν- η γεωργία έπαιζε δευτερεύοντα ρόλο στην οικονομία του νησιού. Είναι γνωστό ότι στις αρχές του 2ου αιώνα π.Χ. τα έσοδα της Ρόδου από τους τελωνειακούς δασμούς, ύψους 2%, ανέρχονταν σε ένα εκατομμύριο δραχμές ετησίως. Και βεβαίως, τόσο το εμπόριο όσο και οι δραστηριότητες των τραπεζών απέφεραν πολύ μεγαλύτερα κέρδη.

Ο ρόλος της Ρόδου ως εμπορικού σταθμού που έλεγχε τη διάθεση σιτηρών και εξυπηρετούσε διάφορες συναλλαγές ήταν πολύ σημαντικός για τα βασίλεια. Το μέγεθος της σημασίας αυτής είναι δυνατόν να διακριθεί από τις αντιδράσεις τους όταν καταστράφηκε η πόλη -τότε κατέρρευσε και ο περίφημος Kολοσσός-, κατά τη διάρκεια σεισμού το 228/7 π.Χ. Ο Ιέρωνας Β' των Συρακουσών, οι Πτολεμαίοι και οι Σελευκίδες πρόσφεραν ουσιαστική βοήθεια για να ξαναχτιστεί η Ρόδος. Αξίζει να αναφερθούν τα 75 τάλαντα για νέο Γυμνάσιο, η ατέλεια στα τελωνεία των βασιλείων τους, οι 35.000 τόνοι σιτηρών, τα 3000 τάλαντα για να επανακατασκευαστεί ο Kολοσσός, οι 100 εργολάβοι και οι 350 εργάτες συμπεριλαμβανομένων και των μισθών τους, ο σίδηρος αξίας 3000 ταλάντων και τα υλικά ανοικοδόμησης αξίας 1000 ταλάντων.

Η περίοδος ευημερίας για τη Ρόδο έληξε το 167 π.Χ., όταν οι Ρωμαίοι, αντιδρώντας στην ασαφή θέση που κράτησαν οι Ρόδιοι κατά τη διάρκεια του Γ' Mακεδονικού πολέμου, όρισαν το ανταγωνιστικό λιμάνι της Δήλου ελεύθερο και ατελές. Σύντομα οι Ρόδιοι είδαν τα κέρδη τους να μειώνονται και χαρακτηριστικά έλεγαν παραπονούμενοι ότι τα έσοδά τους είχαν περιοριστεί στις 150.000 δραχμές ετησίως.